Urlop okoliczno\u015bciowy przys\u0142uguje wy\u0142\u0105cznie ojcu dziecka. <\/strong>Matka nie mo\u017ce z niego skorzysta\u0107, poniewa\u017c urlop ten przys\u0142uguje co do zasady na okoliczno\u015b\u0107 i jego celem jest nieobecno\u015b\u0107, a przecie\u017c matka w dniu porodu przebywa na urlopie macierzy\u0144skim, co jest r\u00f3wnoznaczne z nieobecno\u015bci\u0105 i brakiem konieczno\u015bci zwolnienia z pracy na okoliczno\u015b\u0107 narodzin.<\/p>\n\n\n\n Wymiar urlopu okoliczno\u015bciowego wynosi dwa dni<\/strong> \u2013 nie ma tu znaczenia liczba dzieci urodzonych podczas jednego porodu. Liczba dni urlopu okoliczno\u015bciowego w ka\u017cdym przypadku ogranicza si\u0119 do 2 dni.<\/p>\n\n\n\n Wynagrodzenie za okres urlopu okoliczno\u015bciowego<\/strong> ustalane jest w ten sam spos\u00f3b, jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy. Jedyn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 jest okres, z jakiego dokonywana jest weryfikacja sk\u0142adnik\u00f3w p\u0142acowych \u2013 jest to miesi\u0105c, w kt\u00f3rym wyst\u0105pi\u0142a nieobecno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n O urlop okoliczno\u015bciowy nale\u017cy zawnioskowa\u0107.<\/strong> W zale\u017cno\u015bci od wewn\u0105trzfirmowych przepis\u00f3w, mo\u017ce by\u0107 to wersja elektroniczna lub papierowa, a wniosek powinien zwiera\u0107 dane zar\u00f3wno pracownika, jak i pracodawcy oraz przede wszystkim okoliczno\u015b\u0107 uzasadniaj\u0105c\u0105 wniosek oraz wskazanie daty nieobecno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Urlop okoliczno\u015bciowy w przypadku \u015bmierci dziecka (urodzenia martwego dziecka) <\/strong>r\u00f3wnie\u017c wynosi dwa dni i przys\u0142uguje wy\u0142\u0105cznie ojcu dziecka. Ponownie nie przys\u0142uguje matce, poniewa\u017c b\u0119dzie ona w\u00f3wczas przebywa\u0142a na obowi\u0105zkowym urlopie macierzy\u0144skim z tytu\u0142u urodzenia martwego dziecka.<\/p>\n\n\n\n W zwi\u0105zku z narodzinami dziecka rodzice musz\u0119 si\u0119 zmierzy\u0107 z kilkoma formalno\u015bciami. Jedn\u0105 z nich jest Zg\u0142oszenia dziecka do ZUS-u dokona pracodawca\/zleceniodawca na podstawie wype\u0142nionego przez rodzica wniosku. Rodzice, kt\u00f3rzy nie pracuj\u0105, a zg\u0142oszeni s\u0105 w urz\u0119dzie pracy jako bezrobotni, mog\u0105 dokona\u0107 zg\u0142oszenia za po\u015brednictwem tego urz\u0119du. Osoby prowadz\u0105ce w\u0142asn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 dokonuj\u0105 zg\u0142oszenia we w\u0142asnym zakresie, na dokumencie ZUS ZCNA. Osoby obj\u0119te dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym mog\u0105 dokona\u0107 zg\u0142oszenia w ZUS na formularzu ZUS ZCNA.<\/p>\n\n\n\n Wniosek nale\u017cy wype\u0142ni\u0107 i dostarczy\u0107 pracodawcy\/zleceniodawcy niezw\u0142ocznie po nadaniu dziecku nr PESEL, kt\u00f3ry jest niezb\u0119dny do wys\u0142ania zg\u0142oszenia. Dziecko powinno zosta\u0107 zg\u0142oszone do ubezpieczenia zdrowotnego w terminie 7 dni od otrzymania nr PESEL, tak\u017ce w przypadku dokonywania zg\u0142oszenia przez rodzica prowadz\u0105cego w\u0142asn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105.<\/p>\n\n\n\n Wniosek dotycz\u0105cy zg\u0142oszenia dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego zawiera podstawowe dane: imi\u0119 i nazwisko dziecka, dat\u0119 jego urodzenia, nr PESEL, adres zamieszkania, stopie\u0144 pokrewie\u0144stwa i stopie\u0144 niepe\u0142nosprawno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Zg\u0142oszenie dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego w ZUS nie wi\u0105\u017ce si\u0119 z \u017cadnymi kosztami, zar\u00f3wno dla ubezpieczonego rodzica, jak i dla p\u0142atnika sk\u0142adek. Koszty ponosi bud\u017cet pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n Dziecko mo\u017ce by\u0107 zg\u0142oszone do ubezpieczenia przez jednego z rodzic\u00f3w. Nie ma znaczenia czy b\u0119dzie to matka, czy ojciec. Jest to kwestia wewn\u0119trznych ustale\u0144 mi\u0119dzy rodzicami. Rodzic, kt\u00f3ry zg\u0142asza dziecko, sam musi by\u0107 zg\u0142oszony do ubezpieczenia b\u0119d\u0105c np. zatrudnionym na podstawie umowy o prac\u0119, umowy zlecenia czy jako osoba prowadz\u0105ca w\u0142asn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105. Dziecko nie mo\u017ce by\u0107 zg\u0142oszone zar\u00f3wno przez matk\u0119, jak i ojca. Noworodka do ubezpieczenia zdrowotnego mo\u017ce zg\u0142osi\u0107 tak\u017ce rodzic zarejestrowany jako bezrobotny w systemie urz\u0119du pracy, b\u0105d\u017a dobrowolnie ubezpieczony w ZUS (tj. gdy nie posiada obowi\u0105zkowego tytu\u0142u do obj\u0119cia ubezpieczeniem). Zdecydowanie jest to obowi\u0105zek ka\u017cdego rodzica. Za jego niedope\u0142nienie grozi kara grzywny, co reguluje art. 193 ustawy o \u015bwiadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze \u015brodk\u00f3w publicznych. Stanowi on w punkcie 1a), \u017ce \u201ekto: nie dokonuje w terminie zg\u0142oszenia do ubezpieczenia zdrowotnego lub wyrejestrowania z ubezpieczenia zdrowotnego, podlega karze grzywny\u201d. Dziecko zg\u0142oszone do ubezpieczenia zdrowotnego w ZUS ma prawo do korzystania z bezp\u0142atnych \u015bwiadcze\u0144 medycznych, kt\u00f3re s\u0105 finansowane z NFZ. Opieka nad \u017con\u0105 po porodzie to potoczne okre\u015blenie zwolnienia lekarskiego (L4), kt\u00f3re przys\u0142uguje ojcu dziecka. Osoba zatrudniona na umow\u0119 o prac\u0119, umow\u0119 zlecenie lub prowadz\u0105ca w\u0142asn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105, ma prawo do p\u0142atnej opieki nad chorym cz\u0142onkiem rodziny, r\u00f3wnie\u017c \u017con\u0105 w po\u0142ogu. A konkretnie matk\u0105 dziecka, poniewa\u017c nie ma wymogu, aby para by\u0142a po \u015blubie.<\/p>\n\n\n\n Trzeba mie\u0107 jednak \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce nie jest to prawo, kt\u00f3re przys\u0142uguje ka\u017cdemu. Nie wydaje si\u0119 L4 na matk\u0119 dziecka po porodzie wraz z wypisem ze szpitala. Ot\u00f3\u017c o tym, czy ojciec otrzyma zwolnienie na \u017con\u0119 (partnerk\u0119) po porodzie, decyduje lekarz ginekolog lub lekarz rodzinny. Stan pacjentki musi wymaga\u0107 sprawowania opieki przez pierwsze dni po powrocie do domu. Dla wielu lekarzy por\u00f3d fizjologiczny nie jest wskazaniem do tego, by ojciec mia\u0142 sprawowa\u0107 nad ni\u0105 opiek\u0119.<\/p>\n\n\n\n Zwykle wskazaniem do wypisania L4 jest zabieg operacyjny lub ci\u0119\u017cki por\u00f3d naturalny. Najcz\u0119\u015bciej wypisywana jest opieka nad \u017con\u0105 (partnerk\u0105) po cesarce, poniewa\u017c wbrew obiegowej opinii jest to bardzo powa\u017cna operacja. Pacjentka po ci\u0119ciu cesarskim musi przestrzega\u0107 zalece\u0144 lekarza, nie mo\u017ce np. podnosi\u0107 ci\u0119\u017ckich rzeczy w okresie rekonwalescencji. <\/p>\n\n\n\n Opieka po porodzie dla ojca w ramach \u015bwiadczenia mo\u017ce trwa\u0107 do\u00a014 dni<\/strong>\u00a0w danym roku kalendarzowym (w ramach zasi\u0142ku opieku\u0144czego nad innym cz\u0142onkiem rodziny). Wlicza si\u0119 w nie tak\u017ce soboty i niedziele. Limit tych dni nie kumuluje si\u0119 i niewykorzystany nie przechodzi na nast\u0119pny rok.<\/p>\n\n\n\n Wa\u017cne: wolne w ramach opieki nad \u017con\u0105 (partnerk\u0105) po porodzie nie przys\u0142uguje ojcu dziecka, gdy w domu, w kt\u00f3rym mieszkaj\u0105, przebywa inny cz\u0142onek rodziny, kt\u00f3ry mo\u017ce zapewni\u0107 kobiecie opiek\u0119. Jednocze\u015bnie taki cz\u0142onek rodziny nie mo\u017ce by\u0107 osob\u0105:<\/p>\n\n\n\n FORMALNO\u015a\u0106I<\/p>\n\n\n\n Ojciec zatrudniony na umow\u0119 o prac\u0119, umow\u0119 zlecenie lub prowadz\u0105cy w\u0142asn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 ma prawo do zasi\u0142ku opieku\u0144czego na podstawie L4 na \u017con\u0119 (partnerk\u0119) po porodzie. Podstawowym warunkiem uzyskania prawa do zasi\u0142ku jest op\u0142acanie ubezpieczenia chorobowego. O tym, jak d\u0142ugo ma by\u0107 sprawowana opieka, decyduje lekarz.<\/p>\n\n\n\n Zwolnienie chorobowe wypisuje lekarz \u2013 obecnie ma ono form\u0119 elektroniczn\u0105 i nie ma konieczno\u015bci dostarczania dokumentu papierowego pracodawcy. Co nie oznacza, \u017ce jest to koniec formalno\u015bci. Je\u015bli jeste\u015b zatrudniony, zg\u0142o\u015b ten fakt pracodawcy: przygotuj skr\u00f3cony akt urodzenia dziecka (dokument potwierdza, \u017ce jeste\u015b ojcem i przys\u0142uguje Ci zasi\u0142ek opieku\u0144czy) oraz wype\u0142nij druk ZUS Z-15.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli prowadzisz dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105, dokumenty sam dostarczasz do ZUS. Zwolnienie na \u017con\u0119 (partnerk\u0119) po porodzie uprawnia do zasi\u0142ku opieku\u0144czego w wysoko\u015bci 80% od podstawy wynagrodzenia. Zasi\u0142ek wyp\u0142aca ZUS bezpo\u015brednio (ma na to 30 dni) lub pracodawca, je\u017celi jeste\u015b zatrudniony w du\u017cym przedsi\u0119biorstwie.<\/p>\n\n\n\n W przypadku narodzin dziecka pierwszorz\u0119dn\u0105 kwesti\u0105 staje si\u0119 opieka nad noworodkiem. Poni\u017cej najwa\u017cniejsze informacje dotycz\u0105ce czasu trwania pierwszego urlopu zwi\u0105zanego z rodzicielstwem \u2013 urlopu macierzy\u0144skiego, a nast\u0119pnie urlopu rodzicielskiego. Za czas ich trwania przys\u0142uguje zasi\u0142ek macierzy\u0144ski (wyp\u0142acany przez pracodawc\u0119 lub ZUS). <\/p>\n\n\n\n 1.4.1. Urlop macierzy\u0144ski<\/strong><\/p>\n\n\n\n KOMU przys\u0142uguje?<\/p>\n\n\n\n Z\u00a0uprawnienia do\u00a0urlopu macierzy\u0144skiego mog\u0105 skorzysta\u0107 kobiety, kt\u00f3re zatrudnione s\u0105\u00a0na\u00a0umow\u0119 o\u00a0prac\u0119, niezale\u017cnie, czy\u00a0umowa o\u00a0prac\u0119 by\u0142a na\u00a0ca\u0142y etat czy\u00a0tylko\u00a0jego cz\u0119\u015b\u0107. Podstawa prawna dla urlopu macierzy\u0144skiego znajduje si\u0119 w\u00a0art. 180\u00a0Kodeksu pracy.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli jeste\u015b przedsi\u0119biorczyni\u0105 czy\u00a0zleceniobiorczyni\u0105 za\u00a0okres odpowiadaj\u0105cy urlopowi macierzy\u0144skiemu przys\u0142uguje Ci\u00a0zasi\u0142ek macierzy\u0144ski. Warunkiem skorzystania z\u00a0zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego jest op\u0142acanie sk\u0142adek na\u00a0ubezpieczenie chorobowe.<\/p>\n\n\n\n Umowa o\u00a0prac\u0119 zawarta na\u00a0czas okre\u015blony albo\u00a0na\u00a0okres pr\u00f3bny przekraczaj\u0105cy jeden miesi\u0105c, kt\u00f3ra\u00a0uleg\u0142aby rozwi\u0105zaniu po\u00a0up\u0142ywie trzeciego miesi\u0105ca ci\u0105\u017cy, ulega przed\u0142u\u017ceniu do\u00a0dnia porodu. W\u00a0takim przypadku w\u00a0dniu porodu mama podlega jeszcze obowi\u0105zkowemu ubezpieczeniu chorobowemu. Ma\u00a0prawo do\u00a0skorzystania z\u00a0uprawnienia do\u00a0otrzymania zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego po\u00a0ustaniu tego ubezpieczenia.<\/p>\n\n\n\n Nie dotyczy to umowy o prac\u0119 zawartej na czas okre\u015blony w celu zast\u0119pstwa pracownika<\/strong> w czasie jego usprawiedliwionej nieobecno\u015bci w pracy.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli matka dziecka pracuje na umow\u0119 o dzie\u0142o nie przys\u0142uguje jej urlop macierzy\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n WYMIAR urlopu macierzy\u0144skiego<\/p>\n\n\n\n Wymiar urlopu macierzy\u0144skiego uzale\u017cniony jest od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie i wynosi odpowiednio:<\/p>\n\n\n\n Najcz\u0119\u015bciej urlop macierzy\u0144ski zaczyna si\u0119 w dniu urodzenia dziecka.<\/p>\n\n\n\n Istnieje jednak mo\u017cliwo\u015b\u0107 skorzystania z 6 tygodni urlopu macierzy\u0144skiego przed porodem<\/strong>. W takim przypadku po porodzie do wykorzystania pozostaje pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 urlopu, zgodnie z powy\u017cszymi limitami. W praktyce wi\u0119kszo\u015b\u0107 ci\u0119\u017carnych na 6 tygodni przed przewidywan\u0105 dat\u0105 porodu, ze wzgl\u0119du na stan zdrowia, przebywa na zwolnieniu lekarskim, st\u0105d najcz\u0119\u015bciej ca\u0142y urlop macierzy\u0144ski wykorzystywany jest po urodzeniu dziecka\/dzieci.<\/p>\n\n\n\n Prawo to przys\u0142uguje r\u00f3wnie\u017c ojcu dziecka, po spe\u0142nieniu okre\u015blonych warunk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Matka dziecka<\/strong> po porodzie musi wykorzysta\u0107 14 tygodni urlopu macierzy\u0144skiego. Po tym okresie mo\u017ce wr\u00f3ci\u0107 do pracy, je\u017celi z pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci urlopu macierzy\u0144skiego skorzysta ojciec dziecka b\u0119d\u0105cy pracownikiem lub gdy ojciec dziecka nie jest pracownikiem, lecz jest ubezpieczony i na czas sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przerwie dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkow\u0105. Je\u017celi pracownica-matka dziecka posiada orzeczenie o niezdolno\u015bci do samodzielnej egzystencji, w\u00f3wczas po wykorzystaniu 8 tygodni urlopu macierzy\u0144skiego mo\u017ce z niego zrezygnowa\u0107 pod warunkiem, \u017ce pracownik-ojciec dziecka lub pracownik-inny cz\u0142onek najbli\u017cszej rodziny b\u0119dzie korzysta\u0142 z pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci urlopu macierzy\u0144skiego.<\/p>\n\n\n\n Ojciec dziecka<\/strong> lub inny cz\u0142onek najbli\u017cszej rodziny mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c przej\u0105\u0107 opiek\u0119 nad dzieckiem, je\u017celi nie jest pracownikiem, lecz podlega ubezpieczeniu chorobowemu i w trakcie sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przerwie dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkow\u0105. Za ten okres b\u0119dzie mu w\u00f3wczas nale\u017cny zasi\u0142ek macierzy\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n PYTANIA<\/p>\n\n\n\n Czy je\u015bli matka dziecka po porodzie przebywa w szpitalu i nie jest w stanie osobi\u015bcie si\u0119 nim opiekowa\u0107, mo\u017ce przerwa\u0107 urlop macierzy\u0144ski?<\/strong> Czy w przypadku \u015bmierci matki w czasie trwania urlopu macierzy\u0144skiego ojciec dziecka mo\u017ce skorzysta\u0107 z pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci jej urlopu?<\/strong> Co z urlopem macierzy\u0144skim w przypadku urodzenia martwego dziecka b\u0105d\u017a \u015bmierci dziecka w trakcie urlopu macierzy\u0144skiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n W przypadku urodzenia martwego dziecka matce przys\u0142uguje urlop macierzy\u0144ski w wymiarze 8 tygodni po porodzie. Podobnie wygl\u0105da sytuacja, gdy dziecko umrze przed uko\u0144czeniem 8 tygodni, przy czym pracownicy zawsze przys\u0142uguje urlop macierzy\u0144ski nie kr\u00f3tszy, ni\u017c w wymiarze 7 dni od dnia \u015bmierci dziecka (tak\u017ce w przypadku \u015bmierci po uko\u0144czeniu 8 tygodni).<\/p>\n\n\n\n Czy je\u015bli dziecko po porodzie przebywa w szpitalu, matka mo\u017ce przerwa\u0107 urlop macierzy\u0144ski?<\/strong> WA\u017bNE!<\/p>\n\n\n\n W\u00a0potocznym rozumieniu urlop macierzy\u0144ski rozumiany jest jako roczny urlop obejmuj\u0105cy \u0142\u0105cznie urlop macierzy\u0144ski i\u00a0rodzicielski.\u00a0Je\u015bli urlop macierzy\u0144ski (20\u00a0tygodni) i\u00a0urlop rodzicielski (32\u00a0tygodnie) wykorzystane zostan\u0105 przez\u00a0matk\u0119 jeden po\u00a0drugim bez\u00a0powrotu\u00a0do\u00a0pracy, to\u00a0w\u00a0sumie dni urlopu po\u00a0urodzeniu dziecka wynosz\u0105 rok. Poni\u017cej informacje na temat urlopu rodzicielskiego.<\/p>\n\n\n\n 1.4.2. urlop rodzicielski<\/strong><\/p>\n\n\n\n Urlop rodzicielski wynosi standardowo 41 tygodni \u2013 w przypadku urodzenia jednego dziecka lub 43 tygodnie \u2013 w przypadku urodzenia wi\u0119cej, ni\u017c jednego dziecka.<\/p>\n\n\n\n W przypadku rodzic\u00f3w posiadaj\u0105cych za\u015bwiadczenie o ci\u0119\u017ckim upo\u015bledzeniu lub nieuleczalnej chorobie dziecka powsta\u0142ej w trakcie ci\u0105\u017cy b\u0105d\u017a porodu (wg ustawy o wsparciu kobiet w ci\u0105\u017cy i rodzin \u201eZa \u017cyciem\u201d z 4 listopada 2016 r., Dz. U. z 2020 r. poz. 1329, z 2022 r. poz. 2140.) limit urlopu rodzicielskiego jest znacznie wyd\u0142u\u017cony i wynosi 65-67 tygodni.<\/p>\n\n\n\n Wa\u017cne! <\/strong>Urlop rodzicielski mo\u017cna wykorzysta\u0107 w ca\u0142o\u015bci, b\u0105d\u017a mo\u017cna go podzieli\u0107 na maksymalnie 5 cz\u0119\u015bci w terminie nie p\u00f3\u017aniejszym, ni\u017c do zako\u0144czenia roku kalendarzowego w kt\u00f3rym dziecko ko\u0144czy 6 rok \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n Przyk\u0142ad<\/strong><\/p>\n\n\n\n Pracownica urodzi\u0142a jedno dziecko, ma wi\u0119c wsp\u00f3lnie z ojcem dziecka prawo do urlopu rodzicielskiego w wymiarze 41 tygodni.<\/p>\n\n\n\n Przy czym, pracownica skorzysta\u0142a z prawa do 32 tygodni urlopu rodzicielskiego, a ojciec dziecka ma zatem prawo do 9 tygodni urlopu i nie mo\u017ce przenie\u015b\u0107 tego prawa na matk\u0119 dziecka.<\/p>\n\n\n\n Okres 9 tygodni urlopu rodzicielskiego nie musi by\u0107 wykorzystany jednorazowo w ca\u0142o\u015bci, ale podzielenie go na cz\u0119\u015bci, np. dwie, po 4 i 5 tygodni, oznacza wykorzystanie 2 z 5 cz\u0119\u015bci tego urlopu.<\/p>\n\n\n\n WA\u017bNE! Pracownik nie ma te\u017c obowi\u0105zku korzystania z urlopu rodzicielskiego bezpo\u015brednio po wykorzystaniu urlopu macierzy\u0144skiego albo zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres odpowiadaj\u0105cy okresowi urlopu macierzy\u0144skiego. Urlop rodzicielski mo\u017ce by\u0107 przez niego wykorzystany w dowolnej d\u0142ugo\u015bci i terminie. Ograniczeniem jest wy\u0142\u0105cznie liczba cz\u0119\u015bci (maksymalnie 5) i wiek dziecka.<\/p>\n\n\n\n Przyk\u0142ad<\/strong><\/p>\n\n\n\n Pracownica urodzi\u0142a dziecko 6 marca 2024\u00a0r. i do 23 lipca 2024\u00a0r. korzysta z urlopu i zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego. Wraz z wnioskiem o urlop macierzy\u0144ski wyst\u0105pi\u0142a r\u00f3wnie\u017c o udzielenie urlopu rodzicielskiego od 24 lipca 2024\u00a0r. na okres 15 tygodni, tj. do 5\u00a0listopada 2024\u00a0r. Ojciec dziecka, r\u00f3wnie\u017c b\u0119d\u0105cy pracownikiem, wyst\u0105pi\u0142 do swojego pracodawcy o urlop rodzicielski i zasi\u0142ek macierzy\u0144ski z tego tytu\u0142u na okres 5 tygodni, od 2 pa\u017adziernika do 5 listopada 2024\u00a0r. Oboje rodzice mog\u0105 wykorzysta\u0107 jeszcze urlop rodzicielski w wymiarze 21 tygodni, z tym \u017ce z tego okresu 4 tygodnie mo\u017ce wykorzysta\u0107 wy\u0142\u0105cznie ojciec dziecka jako uzupe\u0142nienie przys\u0142uguj\u0105cych tylko jemu 9 tygodni. Okres 21 tygodni rodzice mog\u0105 podzieli\u0107 maksymalnie na 3 cz\u0119\u015bci, poniewa\u017c wykorzystali ju\u017c 2 z przys\u0142uguj\u0105cych 5 cz\u0119\u015bci tego urlopu. Pozosta\u0142e 3 cz\u0119\u015bci urlopu rodzicielskiego mog\u0105 wykorzysta\u0107 do ostatniego dnia roku kalendarzowego, w kt\u00f3rym ich dziecko uko\u0144czy 6 rok \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n WNIOSKI – DOKUMENTY<\/p>\n\n\n\n Jakie wniosek z\u0142o\u017cy\u0107 pracodawcy, chc\u0105c skorzysta\u0107 z urlopu macierzy\u0144skiego, rodzicielskiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Chc\u0105c skorzysta\u0107 z\u00a0urlopu macierzy\u0144skiego po urodzeniu dziecka, nie trzeba sk\u0142ada\u0107 do pracodawcy \u017cadnego wniosku, ale inaczej jest, je\u015bli zatrudniony chce od razu zawnioskowa\u0107 o\u00a0urlop rodzicielski. Potocznie m\u00f3wi si\u0119 zatem o\u00a0rocznym urlopie macierzy\u0144skim. Z\u0142o\u017cenie wniosku o\u00a0roczny urlop macierzy\u0144ski, czyli wsp\u00f3lny urlop macierzy\u0144ski i\u00a0rodzicielski, jest w\u00f3wczas wymagane.\u00a0<\/p>\n\n\n\n O udzielenie urlopu rodzicielskiego mo\u017cna wyst\u0105pi\u0107 na podstawie: W jakiej formie nale\u017cy z\u0142o\u017cy\u0107 wniosek o urlop macierzy\u0144ski i rodzicielski (wniosek wsp\u00f3lny – roczny urlop)?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Mama dziecka, kt\u00f3ra chce skorzysta\u0107 z ca\u0142o\u015bci urlop\u00f3w macierzy\u0144skiego i rodzicielskiego oraz otrzyma\u0107 zasi\u0142ek w wysoko\u015bci 81,5%, powinna z\u0142o\u017cy\u0107 wniosek o wyp\u0142acenie jej zasi\u0142ku za okres odpowiadaj\u0105cy okresowi urlopu macierzy\u0144skiego i urlopu rodzicielskiego w pe\u0142nym wymiarze, z wy\u0142\u0105czeniem okresu, kt\u00f3ry przys\u0142uguje drugiemu rodzicowi (9 tygodni). Przy sk\u0142adaniu wniosku o urlop macierzy\u0144ski i rodzicielski powiniene\u015b do\u0142\u0105czy\u0107 do niego:<\/p>\n\n\n\n Ile wynosi zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okresy urlopu macierzy\u0144skiego i rodzicielskiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Za okres urlopu rodzicielskiego przys\u0142uguje zasi\u0142ek macierzy\u0144ski w wysoko\u015bci: PODSUMOWANIE<\/p>\n\n\n\n Od 26 kwietnia 2023 r. w zwi\u0105zku ze zmianami wynikaj\u0105cymi z\u00a0dyrektywy 2019\/1158 zmianie ulegnie wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku za czas urlopu rodzicielskiego i b\u0119dzie on stanowi\u0142 70% podstawy za ca\u0142y okres urlopu rodzicielskiego. Wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku za czas urlopu macierzy\u0144skiego nie ulegnie zmianie i b\u0119dzie w\u00f3wczas obejmowa\u0142a 100%. \u0141\u0104CZENIE PRACY I URLOPU RODZICIELSKIEGO<\/p>\n\n\n\n Za zgod\u0105 pracodawcy pracownik mo\u017ce zrezygnowa\u0107 z korzystania z urlopu rodzicielskiego<\/strong>\u00a0w ka\u017cdym czasie i powr\u00f3ci\u0107 do pracy. Zasada ta dotyczy r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwo\u015bci przerwania okresu pobierania zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres odpowiadaj\u0105cy okresowi urlopu rodzicielskiego, za zgod\u0105 np. zleceniodawcy, i powrotu do wykonywania trwaj\u0105cej umowy zlecenia. Natomiast ubezpieczony podlegaj\u0105cy ubezpieczeniu chorobowemu z tytu\u0142u prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej nie musi mie\u0107 zgody ZUS na rezygnacj\u0119 z pobierania zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres odpowiadaj\u0105cy okresowi urlopu rodzicielskiego.<\/p>\n\n\n\n Przyk\u0142ad<\/strong><\/p>\n\n\n\n Pracownica wyst\u0105pi\u0142a z wnioskiem o udzielenie urlopu rodzicielskiego w wymiarze 21\u00a0tygodni od 2 marca do 26 lipca 2024\u00a0r. i od pocz\u0105tku tego urlopu przez 10 tygodni zamierza tak\u017ce pracowa\u0107 na p\u00f3\u0142 etatu. We wniosku okre\u015bli\u0142a, \u017ce chcia\u0142aby wykonywa\u0107 prac\u0119 codziennie po 4 godziny. Pracodawca zaakceptowa\u0142 wniosek o urlop rodzicielski w wymiarze okre\u015blonym przez pracownic\u0119 i okres, w kt\u00f3rym chce ona \u0142\u0105czy\u0107 prac\u0119 z urlopem, oraz wymiar czasu pracy (1\/2 etatu), jednak od jego decyzji b\u0119dzie zale\u017ca\u0142o, czy zgodzi si\u0119 na proponowany przez pracownic\u0119 rozk\u0142ad czasu pracy, czy ustali go w inny spos\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n Je\u017celi pracownik pracuje w czasie korzystania z urlopu rodzicielskiego u pracodawcy, kt\u00f3ry udzieli\u0142 mu tego urlopu, wymiar urlopu rodzicielskiego ulega wyd\u0142u\u017ceniu proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy wykonywanej przez pracownika w trakcie tego urlopu lub jego cz\u0119\u015bci, nie d\u0142u\u017cej jednak ni\u017c do:<\/p>\n\n\n\n Jeszcze d\u0142u\u017cszy wymiar wyd\u0142u\u017cenia urlopu rodzicielskiego przys\u0142uguje, je\u017celi pracownik \u2013 rodzic dziecka \u2013 posiada za\u015bwiadczenie stwierdzaj\u0105ce ci\u0119\u017ckie i nieodwracalne upo\u015bledzenie albo nieuleczaln\u0105 chorob\u0119 zagra\u017caj\u0105c\u0105 \u017cyciu, kt\u00f3re powsta\u0142y w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu, i wynosi odpowiednio do:<\/p>\n\n\n\n Okres wyd\u0142u\u017cenia urlopu rodzicielskiego stanowi iloczyn liczby tygodni, przez jak\u0105 pracownik \u0142\u0105czy korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielaj\u0105cego urlopu, i wymiaru czasu pracy wykonywanej przez pracownika w trakcie korzystania z tego urlopu. <\/strong><\/p>\n\n\n\n Przyk\u0142ad<\/strong><\/p>\n\n\n\n Pracownica z\u0142o\u017cy\u0142a wniosek o urlop rodzicielski w wymiarze 18 tygodni. Jednocze\u015bnie zadeklarowa\u0142a, \u017ce przez ca\u0142y okres tego urlopu b\u0119dzie pracowa\u0142a na 1\/2 etatu. W zwi\u0105zku z tym wymiar urlopu rodzicielskiego pracownicy wyd\u0142u\u017cy si\u0119 o 9 tygodni (18 tygodni \u00d7 1\/2 etatu).<\/p>\n\n\n\n JAKA WYSOKO\u015a\u0106 WYP\u0141ATY ZASI\u0141KU MACIERZY\u0143SKEIGO?<\/p>\n\n\n\n Wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu macierzy\u0144skiego zale\u017cy od wniosk\u00f3w, jakie z\u0142o\u017cy mama dziecka po jego porodzie. Mo\u017ce wynosi\u0107 100% lub 81,5% podstawy wymiaru zasi\u0142ku.<\/p>\n\n\n\n Od 26 kwietnia 2023 r. zasi\u0142ek macierzy\u0144ski jest wy\u017cszy. Wynosi 100 proc. podstawy wymiaru zasi\u0142ku za okres urlopu macierzy\u0144skiego i 70 proc. podstawy wymiaru zasi\u0142ku za okres urlopu rodzicielskiego<\/strong>. A je\u015bli ubezpieczona mama z\u0142o\u017cy tzw. d\u0142ugi wniosek o zasi\u0142ek macierzy\u0144ski w ci\u0105gu 21 dni po porodzie albo przyj\u0119ciu dziecka na wychowanie, to zasi\u0142ek b\u0119dzie wynosi\u0142 81,5 proc. wymiaru za ca\u0142y okres jego pobierania, pod warunkiem, \u017ce w pierwszym roku \u017cycia dziecka zostanie wykorzystany, co najmniej jeden dzie\u0144 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu rodzicielskiego. Nie dotyczy to dodatkowych 9 tygodni urlopu rodzicielskiego przys\u0142uguj\u0105cych drugiemu z rodzic\u00f3w. Tu zawsze zasi\u0142ek b\u0119dzie wynosi\u0142 70 proc.<\/p>\n\n\n\n W przypadku niewykorzystania ani jednego dnia zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu rodzicielskiego (w wysoko\u015bci 81,5 proc. podstawy wymiaru zasi\u0142ku) w pierwszym roku \u017cycia dziecka, rodzic mo\u017ce z\u0142o\u017cy\u0107 wniosek o jednorazowe wyr\u00f3wnanie zasi\u0142ku za okres urlopu macierzy\u0144skiego do 100 proc. podstawy wymiaru zasi\u0142ku.\u00a0 Za okres urlopu rodzicielskiego zasi\u0142ek macierzy\u0144ski b\u0119dzie przys\u0142ugiwa\u0107 w wysoko\u015bci 70 proc. podstawy wymiaru zasi\u0142ku.<\/p>\n\n\n\n Co w praktyce oznacza podstawa wymiaru zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego? Zgodnie z art. 36 ust 1 ustawy zasi\u0142kowej podstaw\u0119 wymiaru zasi\u0142ku chorobowego przys\u0142uguj\u0105cego ubezpieczonemu b\u0119d\u0105cemu pracownikiem stanowi przeci\u0119tne miesi\u0119czne wynagrodzenie wyp\u0142acone za okres 12 miesi\u0119cy kalendarzowych poprzedzaj\u0105cych miesi\u0105c, w kt\u00f3rym powsta\u0142a niezdolno\u015b\u0107 do pracy. Wynagrodzenie, zgodnie z przytoczon\u0105 ustaw\u0105, oznacza przych\u00f3d pracownika stanowi\u0105cy podstaw\u0119 wymiaru sk\u0142adek na ubezpieczenie chorobowe, po odliczeniu potr\u0105conych przez pracodawc\u0119 sk\u0142adek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe.<\/p>\n\n\n\n Wa\u017cne!<\/strong> Zasady wyliczania podstawy zasi\u0142ku bywaj\u0105 skomplikowane, w zale\u017cno\u015bci od tego, jakie sk\u0142adniki wynagrodzenia otrzymywa\u0142a m\u0142oda mama przed porodem. Wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego a w\u0142asna dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcza<\/strong><\/p>\n\n\n\n Podstaw\u0119 wymiaru zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego ustala si\u0119 na zasadach okre\u015blonych dla zasi\u0142ku chorobowego. Dla ubezpieczonego nieb\u0119d\u0105cego pracownikiem podstaw\u0119 stanowi przeci\u0119tny miesi\u0119czny przych\u00f3d za okres 12 miesi\u0119cy kalendarzowych poprzedzaj\u0105cych miesi\u0105c, w kt\u00f3rym powsta\u0142a niezdolno\u015b\u0107 do pracy. Za przych\u00f3d przyjmuje si\u0119 kwot\u0119 stanowi\u0105c\u0105 podstaw\u0119 wymiaru sk\u0142adek na ubezpieczenie chorobowe po odliczeniu kwoty odpowiadaj\u0105cej 13,71%. <\/p>\n\n\n\n Przedsi\u0119biorca deklaruj\u0105c od jakiej podstawy zamierza op\u0142aca sk\u0142adk\u0119 na ubezpieczenie chorobowe bezpo\u015brednio wp\u0142ywa na wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku. Minimalna podstawa mo\u017ce wynosi\u0107 60%. przeci\u0119tnego wynagrodzenia, a maksymalna 250% przeci\u0119tnego wynagrodzenia obowi\u0105zuj\u0105cego na dany rok. Maksymalna miesi\u0119czna podstawa wymiaru sk\u0142adki w 2023 r. wynosi 17 337, 50 z\u0142. Najni\u017csza podstawa wymiaru sk\u0142adki w przypadku op\u0142acania pe\u0142nego ZUS-u wynosi: 4 161, 00 z\u0142.<\/p>\n\n\n\n Zasi\u0142ek macierzy\u0144ski dla przedsi\u0119biorcy zostanie wyp\u0142acony, je\u017celi dostarczy on do odpowiedniej siedziby Zak\u0142adu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych:<\/p>\n\n\n\n Po z\u0142o\u017ceniu ca\u0142ej dokumentacji nale\u017cy czeka\u0107 na decyzj\u0119 ZUS-u. Zasi\u0142ek macierzy\u0144ski powinien zosta\u0107 wyp\u0142acony ju\u017c w ci\u0105gu 30 dni od dnia z\u0142o\u017cenia dokument\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Wa\u017cne! Nale\u017cy op\u0142aca\u0107 sk\u0142adki ZUS w pe\u0142nej wysoko\u015bci, w terminach ustawowych, do momentu otrzymania z ZUS decyzji o przyznaniu zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego.<\/p>\n\n\n\n Wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku oraz podwy\u017cszenie zasi\u0142ku do kwoty \u015bwiadczenia rodzicielskiego<\/strong><\/p>\n\n\n\n Gdyby w trakcie wylicze\u0144 okaza\u0142o si\u0119, \u017ce m\u0142oda mama uzyska zasi\u0142ek w wysoko\u015bci ni\u017cszej, ni\u017c kwota \u015bwiadczenia rodzicielskiego okre\u015blonego w ustawie z 28 listopada 2003 r. Podwy\u017cszenie zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego jest ustalane jako r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy kwot\u0105 \u015bwiadczenia rodzicielskiego, kt\u00f3re obecnie wynosi 1 000 z\u0142, a miesi\u0119czn\u0105 kwot\u0105 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego, jaki pracownica otrzymuje.<\/p>\n\n\n\n DOKUMENTY<\/p>\n\n\n\n Jakie dokumenty trzeba z\u0142o\u017cy\u0107 ubiegaj\u0105c si\u0119 o zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres urlopu macierzy\u0144skiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Aby uzyska\u0107 zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzy\u0144skiego \u2013 w przypadku wyst\u0119powania o zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres PRZED porodem \u2013 nale\u017cy z\u0142o\u017cy\u0107:<\/p>\n\n\n\n Aby uzyska\u0107 zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzy\u0144skiego \u2013 w przypadku wyst\u0119powania o zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres OD DNIA porodu \u2013 nale\u017cy z\u0142o\u017cy\u0107:<\/p>\n\n\n\n Aby uzyska\u0107 zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzy\u0144skiego \u2013 w przypadku urodzenia dziecka po ustaniu zatrudnienia \u2013 poza powy\u017cszymi dokumentami nale\u017cy dodatkowo przed\u0142o\u017cy\u0107:<\/p>\n\n\n\n Jakie dokumenty trzeba z\u0142o\u017cy\u0107 ubiegaj\u0105c si\u0119 o zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres urlopu rodzicielskiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Aby uzyska\u0107 zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu rodzicielskiego \u2013 w przypadku wcze\u015bniejszego pobierania przez wnioskodawc\u0119 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego \u2013 nale\u017cy z\u0142o\u017cy\u0107:<\/p>\n\n\n\n \u015awiadczenie rodzicielskie wynosi 1000 z\u0142 miesi\u0119cznie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u015awiadczenie rodzicielskie jest niezale\u017cne od dochodu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n KOMU PRZYS\u0141UGUJE<\/strong><\/p>\n\n\n\n 1. \u015awiadczenie rodzicielskie przys\u0142uguje:<\/p>\n\n\n\n 1) matce albo ojcu dziecka, 2. \u015awiadczenie rodzicielskie przys\u0142uguje <\/strong>ojcu dziecka w przypadku:<\/p>\n\n\n\n 1) skr\u00f3cenia na wniosek matki dziecka okresu pobierania \u015bwiadczenia rodzicielskiego, zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego lub uposa\u017cenia za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzy\u0144skiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzy\u0144skiego lub okres urlopu rodzicielskiego, po wykorzystaniu przez ni\u0105 tego \u015bwiadczenia, zasi\u0142ku lub uposa\u017cenia za okres co najmniej 14 tygodni od dnia urodzenia dziecka; Ze \u015bwiadczenia mog\u0105 skorzysta\u0107 miedzy innymi:<\/strong> je\u017celi nie pobieraj\u0105 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego<\/strong> lub uposa\u017cenia za okres ustalony przepisami kodeksu pracy jako okres urlopu macierzy\u0144skiego, okresu urlopu na warunkach urlopu macierzy\u0144skiego lub okres urlopu rodzicielskiego.<\/p>\n\n\n\n \u015awiadczenie rodzicielskie nie przys\u0142uguje, je\u017celi:<\/p>\n\n\n\n 1)\u00a0 co najmniej jeden z rodzic\u00f3w dziecka lub osoba, o kt\u00f3rej mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, otrzymuj\u0105 zasi\u0142ek macierzy\u0144ski lub uposa\u017cenie za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzy\u0144skiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzy\u0144skiego lub okres urlopu rodzicielskiego; Urlop ojcowski trwa 2 tygodnie, tj. 14 dni kalendarzowych.<\/strong> Ile wynosi zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres urlopu ojcowskiego?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Zasi\u0142ek macierzy\u0144ski za okres urlopu ojcowskiego jest \u015bci\u015ble uzale\u017cniony od wynagrodzenia pracownika uprawnionego do jego otrzymania, i obliczany jest na podstawie \u015bredniego wynagrodzenia uzyskanego przez niego w okresie ostatnich 12 miesi\u0119cy poprzedzaj\u0105cych rozpocz\u0119cie tego urlopu. Kiedy i jakie dokumenty trzeba z\u0142o\u017cy\u0107, \u017ceby skorzysta\u0107 z urlopu ojcowskiego\/zasi\u0142ku za okres tego urlopu?<\/strong> <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 1.1. Urlop okoliczno\u015bciowy Urlop okoliczno\u015bciowy przys\u0142uguje wy\u0142\u0105cznie ojcu dziecka. Matka nie mo\u017ce z niego skorzysta\u0107, poniewa\u017c urlop ten przys\u0142uguje co do zasady na okoliczno\u015b\u0107 i jego celem jest nieobecno\u015b\u0107, a przecie\u017c matka w dniu porodu przebywa na urlopie macierzy\u0144skim, co jest r\u00f3wnoznaczne z nieobecno\u015bci\u0105 i brakiem konieczno\u015bci zwolnienia z pracy na okoliczno\u015b\u0107 narodzin. Wymiar urlopu […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-877","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/877","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=877"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/877\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":880,"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/877\/revisions\/880"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=877"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=877"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/podatki.swiebodzin.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=877"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}1.2. Zg\u0142oszenie noworodka do ubezpieczenia zdrowotnego<\/h2>\n\n\n\n
konieczno\u015b\u0107 zg\u0142oszenia dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego.<\/p>\n\n\n\n
W sytuacji, gdy oboje rodzice dziecka nie podlegaj\u0105 ubezpieczeniu zdrowotnemu, zg\u0142oszenia dziecka do
ZUS powinni dokona\u0107 dziadkowie (jeden z nich) je\u015bli podlegaj\u0105 ubezpieczeniu zdrowotnemu.<\/p>\n\n\n\n
WA\u017bNE! Je\u017celi rodzic nie dope\u0142ni\u0142 formalno\u015bci zwi\u0105zanych ze zg\u0142oszeniem dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego, powinien zrobi\u0107 to jak najszybciej. W\u00f3wczas jego dziecko zostanie zg\u0142oszone do ZUS-u z dat\u0105 wsteczn\u0105 od dnia narodzin.<\/p>\n\n\n\n
UWAGA! Korzystanie z prywatnej opieki medycznej dla siebie i rodziny (w tym nowonarodzonego dziecka) nie zwalnia z obowi\u0105zku zg\u0142oszenia dziecka do Zak\u0142adu Ubezpiecze\u0144 Spo\u0142ecznych.<\/p>\n\n\n\n1.3. Opieka nad \u017con\u0105 (partnerk\u0105) po porodzie<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
\n
\n
\n
1.4. Urlop macierzy\u0144ski i rodzicielski<\/h2>\n\n\n\n
\n
Tak, jest to mo\u017cliwe, jednak zgodnie z przepisami musi wykorzysta\u0107 8 tygodni urlopu macierzy\u0144skiego po porodzie. Po tym okresie mo\u017ce przerwa\u0107 urlop macierzy\u0144ski, je\u017celi na czas jej pobytu w szpitalu z urlopu macierzy\u0144skiego b\u0119dzie korzysta\u0142 pracownik-ojciec dziecka lub inny uprawniony cz\u0142onek najbli\u017cszej rodziny (gdy osoby te nie s\u0105 pracownikami, lecz s\u0105 ubezpieczone, mog\u0105 skorzysta\u0107 z urlopu macierzy\u0144skiego, o ile przerw\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkow\u0105 w celu opieki nad noworodkiem).<\/p>\n\n\n\n
Tak, pracownikowi-ojcu dziecka b\u0105d\u017a pracownikowi-innemu cz\u0142onkowi najbli\u017cszej rodziny przys\u0142uguje prawo do urlopu macierzy\u0144skiego za pozosta\u0142y okres w powy\u017cszej sytuacji.<\/p>\n\n\n\n
Tak, jest to mo\u017cliwe, jednak pod warunkiem wykorzystania 8 tygodni urlopu po porodzie. Z pozosta\u0142ej cz\u0119\u015bci urlopu macierzy\u0144skiego ubezpieczona matka dziecka b\u0119dzie mog\u0142a skorzysta\u0107 po wyj\u015bciu dziecka ze szpitala.<\/p>\n\n\n\n
Kto mo\u017ce skorzysta\u0107 z urlopu rodzicielskiego i w jakim wymiarze?<\/strong><\/p>\n\n\n\n\n
– wniosku o udzielenie urlopu rodzicielskiego w pe\u0142nym wymiarze bezpo\u015brednio po urlopie macierzy\u0144skim (nale\u017cy go z\u0142o\u017cy\u0107 nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c 21 dni po porodzie);
– odr\u0119bnych wniosk\u00f3w dotycz\u0105cych udzielenia ca\u0142o\u015bci lub cz\u0119\u015bci urlopu rodzicielskiego (trzeba je z\u0142o\u017cy\u0107 najp\u00f3\u017aniej na 21 dni przed rozpocz\u0119ciem korzystania z urlopu albo jego cz\u0119\u015bci).
WA\u017bNE!<\/strong> Wnioski o urlop rodzicielski z\u0142o\u017cone w odpowiednim terminie s\u0105 dla pracodawcy wi\u0105\u017c\u0105ce \u2013 nie mo\u017ce on odm\u00f3wi\u0107 udzielenia takiego urlopu.<\/p>\n\n\n\n
Wnioskowanie o te \u015bwiadczenia reguluje tzw. ustawa zasi\u0142kowa (Art. 30a pkt 1), kt\u00f3ra przewiduje wy\u0142\u0105cznie form\u0119 pisemn\u0105 (podpis odr\u0119czny lub kwalifikowany).<\/p>\n\n\n\n\n
– 81.50% podstawy wymiaru zasi\u0142ku<\/strong>
W przypadku z\u0142o\u017cenia wniosku o udzielenie urlopu rodzicielskiego w pe\u0142nym wymiarze bezpo\u015brednio po urlopie macierzy\u0144skim, tj. w terminie nie p\u00f3\u017aniejszym ni\u017c 21 dni po porodzie; aby uzyska\u0107 zasi\u0142ek w wysoko\u015bci 81,5% nale\u017cy z\u0142o\u017cy\u0107 wniosek o wyp\u0142at\u0119 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu
macierzy\u0144skiego i urlopu rodzicielskiego w wysoko\u015bci 81,5% podstawy wymiaru zasi\u0142ku (nie
jest to wniosek o udzielenie urlopu rodzicielskiego!).
– 70% podstawy wymiaru zasi\u0142ku<\/strong>
W przypadku sk\u0142adania wniosk\u00f3w w terminie nie kr\u00f3tszym, ni\u017c 21 dni przed rozpocz\u0119ciem korzystania z urlopu rodzicielskiego lub gdy matka dziecka nie z\u0142o\u017cy\u0142a wniosku o wyp\u0142at\u0119 81,5% podstawy wymiaru
zasi\u0142ku w ci\u0105gu 21 dni od dnia porodu.
– 70% podstawy wymiaru zasi\u0142ku<\/strong>
W przypadku korzystania przez drugiego rodzica z dodatkowych 9 tygodni urlopu.<\/p>\n\n\n\n
Jest jednak r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwe, aby przez ca\u0142y okres korzystania z urlop\u00f3w otrzymywa\u0107 zasi\u0142ek w wysoko\u015bci 81,5%. Takie rozwi\u0105zanie b\u0119dzie mog\u0142o zosta\u0107 zastosowane pod warunkiem z\u0142o\u017cenia przez matk\u0119 wniosku o urlop rodzicielski w ci\u0105gu 21 dni po porodzie. Bardzo istotne jest jednak, \u017ce za czas dodatkowego, 9-tygodniowego okres rodzicielskiego, bez wzgl\u0119du na dat\u0119 z\u0142o\u017cenia wniosku, pracownik b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 pobiera\u0107 \u015bwiadczenie w wysoko\u015bci 70% podstawy.<\/p>\n\n\n\n\n
\n
1.5. Zasi\u0142ek macierzy\u0144ski <\/h2>\n\n\n\n
Jaka jest kwota bazowa wylicze\u0144?<\/strong><\/p>\n\n\n\n
M\u0142oda mama musi mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce zasi\u0142ek nie stanowi 81,5% jej aktualnego wynagrodzenia, ale 81,5% podstawy okre\u015blonej na zasadach opisanych powy\u017cej.
W praktyce oznacza to, \u017ce je\u015bli w okresie 12 miesi\u0119cy przed zachorowaniem pracownica otrzymywa\u0142a ni\u017csze wynagrodzenie, to b\u0119dzie ono baz\u0105 do wyliczenia zasi\u0142ku.<\/p>\n\n\n\n
Znaczenie maj\u0105 regulacje firmowe, okresy nieobecno\u015bci chorobowych pracownicy, zmiany etatu (je\u015bli wyst\u0119powa\u0142y) \u2013 dlatego w razie w\u0105tpliwo\u015bci najlepiej przy wsparciu dzia\u0142u p\u0142ac ustali\u0107 z jakiego okresu brane b\u0119dzie pod uwag\u0119 wynagrodzenie.<\/p>\n\n\n\n\n
o \u015bwiadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 390, 658 i 1429), kwota zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego zostanie podwy\u017cszona do kwoty tego \u015bwiadczenia. Wyr\u00f3wnanie finansowane jest z bud\u017cetu pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n\n
\n
\n
\n
1.6. \u015awiadczenie rodzicielskie<\/h2>\n\n\n\n
2) opiekunowi faktycznemu dziecka w przypadku obj\u0119cia opiek\u0105 dziecka w wieku do uko\u0144czenia 14. roku \u017cycia;
3) rodzinie zast\u0119pczej, z wyj\u0105tkiem rodziny zast\u0119pczej zawodowej, w przypadku obj\u0119cia opiek\u0105 dziecka w wieku do uko\u0144czenia 7. roku \u017cycia, a w przypadku dziecka, wobec kt\u00f3rego podj\u0119to decyzj\u0119 o odroczeniu obowi\u0105zku szkolnego \u2013 do uko\u0144czenia 10 roku \u017cycia;
4) osobie, kt\u00f3ra przysposobi\u0142a dziecko, w przypadku obj\u0119cia opiek\u0105 dziecka w wieku do uko\u0144czenia 14. roku \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n
2) \u015bmierci matki dziecka;
3) porzucenia dziecka przez matk\u0119.<\/p>\n\n\n\n
– studenci
– osoby bezrobotne (niezale\u017cnie czy s\u0105 zarejestrowane w Urz\u0119dzie Pracy czy nie)
– osoby pracuj\u0105ce na umowach cywilno-prawnych
– osoby zatrudnione lub prowadz\u0105ce pozarolnicz\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105,<\/p>\n\n\n\n
2)\u00a0 dziecko zosta\u0142o umieszczone w pieczy zast\u0119pczej – w przypadku os\u00f3b, o kt\u00f3rych mowa w ust. 1 pkt 1 i 4;
3)\u00a0 osoba ubiegaj\u0105ca si\u0119 o \u015bwiadczenie rodzicielskie lub osoba pobieraj\u0105ca \u015bwiadczenie rodzicielskie nie sprawuje lub zaprzesta\u0142a sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, w tym w zwi\u0105zku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej, kt\u00f3re uniemo\u017cliwiaj\u0105 sprawowanie tej opieki;
4)\u00a0 w zwi\u0105zku z wychowywaniem tego samego dziecka lub w zwi\u0105zku z opiek\u0105 nad tym samym dzieckiem jest ju\u017c ustalone prawo do \u015bwiadczenia rodzicielskiego, dodatku do zasi\u0142ku rodzinnego, o kt\u00f3rym mowa w art. 10, \u015bwiadczenia piel\u0119gnacyjnego, specjalnego zasi\u0142ku opieku\u0144czego lub zasi\u0142ku dla opiekuna, o kt\u00f3rym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wyp\u0142acie zasi\u0142k\u00f3w dla opiekun\u00f3w;
5)\u00a0 osobom, o kt\u00f3rych mowa w ust. 1, przys\u0142uguje za granic\u0105 \u015bwiadczenie o podobnym charakterze do \u015bwiadczenia rodzicielskiego, chyba \u017ce przepisy o koordynacji system\u00f3w zabezpieczenia spo\u0142ecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu spo\u0142ecznym stanowi\u0105 inaczej.<\/p>\n\n\n\n
\u015awiadczenie rodzicielskie przyznawane jest niezale\u017cnie od dochodu rodziny i b\u0119dzie mo\u017cna je pobiera\u0107 przez 52 tygodnie w przypadku urodzenia b\u0105d\u017a przysposobienia, obj\u0119cia opiek\u0105 prawn\u0105 jednego dziecka, przez 65 tygodni w przypadku dw\u00f3jki dzieci, 67 tygodni – tr\u00f3jki, 69 tygodni – czw\u00f3rki, a przy pi\u0105tce i wi\u0119cej – 71 tygodni.
Je\u017celi rodzina przysposobi dziecko \u00a0\u015bwiadczenie b\u0119dzie przys\u0142ugiwa\u0142o nie d\u0142u\u017cej ni\u017c do uko\u0144czenia 14. roku \u017cycia, w przypadku obj\u0119cia opiek\u0105 dziecka przez opiekuna faktycznego \u015bwiadczenie b\u0119dzie przys\u0142ugiwa\u0142o do uko\u0144czenia przez dziecko 14. roku \u017cycia, natomiast obj\u0119cie dziecka opiek\u0105 przez rodzin\u0119 zast\u0119pcz\u0105 \u015bwiadczenie b\u0119dzie przys\u0142ugiwa\u0142o nie d\u0142u\u017cej ni\u017c do uko\u0144czenia przez dziecko 7. roku \u017cycia, a w przypadku dziecka, wobec kt\u00f3rego podj\u0119to decyzj\u0119 o odroczeniu obowi\u0105zku szkolnego, nie d\u0142u\u017cej\u00a0ni\u017c do uko\u0144czenia przez nie 10. roku \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n
Rodzic po \u015bwiadczenie mo\u017ce si\u0119 zg\u0142osi\u0107 w terminie 3 miesi\u0119cy, licz\u0105c od dnia urodzenia, przysposobienia lub obj\u0119cia opiek\u0105 prawn\u0105. Je\u017celi zrobi to w p\u00f3\u017aniejszym terminie, \u015bwiadczenie b\u0119dzie mu przys\u0142ugiwa\u0142o od miesi\u0105ca z\u0142o\u017cenia wniosku.
Uwaga!<\/strong>
\u015awiadczenie rodzicielskie wlicza si\u0119 do dochodu w innych systemach wsparcia rodzin, w szczeg\u00f3lno\u015bci przy ustalaniu prawa do \u015bwiadcze\u0144 z pomocy spo\u0142ecznej, \u015bwiadcze\u0144 rodzinnych, \u015bwiadcze\u0144 z funduszu alimentacyjnego.<\/p>\n\n\n\n1.7. Urlop ojcowski<\/h2>\n\n\n\n
Istotne jest uwzgl\u0119dnienie, \u017ce urlop ten jest udzielany na dni kalendarzowe \u2013 nie ma znaczenia, czy dany dzie\u0144 jest dniem wolnym od pracy. Urlop mo\u017cna wykorzysta\u0107 w jednej cz\u0119\u015bci trwaj\u0105cej 14 dni kalendarzowych, b\u0105d\u017a podzieli\u0107 na dwie cz\u0119\u015bci po 7 dni kalendarzowych. Je\u015bli na przyk\u0142ad ojciec niemowl\u0119cia chce skorzysta\u0107 z urlopu ojcowskiego w jednej cz\u0119\u015bci na pocz\u0105tku marca 2024 roku, we wniosku powinien wskaza\u0107 okres 1 marca 2024 r. \u2013 14 marca 2024 roku. Je\u017celi zgodnie z grafikiem nie pracuje w soboty i niedziele, to nie powinien tych dni pomija\u0107 we wniosku. Wykluczenie dni wolnych przy wype\u0142nianiu dokument\u00f3w jest b\u0142\u0119dem i na ich podstawie nie mo\u017cna wyp\u0142aci\u0107 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu ojcowskiego.<\/p>\n\n\n\n
Wysoko\u015b\u0107 zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu ojcowskiego wynosi 100% podstawy wymiaru, kt\u00f3ra jest pomniejszana o sk\u0142adki na ubezpieczenie spo\u0142eczne. Oznacza to, \u017ce wynagrodzenie netto za miesi\u0105c\/miesi\u0105ce, w kt\u00f3rych ojciec niemowl\u0119cia korzysta\u0142 z zasi\u0142ku mo\u017ce by\u0107 ni\u017csze, ni\u017c w sytuacji, gdyby nie korzysta\u0142 z tego uprawnienia. Nie jest to regu\u0142\u0105 i zale\u017cy od indywidualnej sytuacji oraz otrzymywanych sk\u0142adnik\u00f3w wynagrodzenia (np. wynagrodzenie za nadgodziny, premie itp.).
Warto r\u00f3wnie\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce je\u017celi w miesi\u0105cu poprzedzaj\u0105cym korzystanie z urlopu ojcowskiego uprawniony korzysta\u0142 z innego rodzaju zasi\u0142ku, podstawa nie b\u0119dzie wyliczana na nowo, a zasi\u0142ek macierzy\u0144ski zostanie naliczony od niezmienionej podstawy.<\/p>\n\n\n\n
W celu uzyskania zasi\u0142ku macierzy\u0144skiego za okres urlopu ojcowskiego nale\u017cy z\u0142o\u017cy\u0107 poni\u017csze dokumenty:<\/p>\n\n\n\n\n
Powy\u017csze dokumenty pracownik powinien z\u0142o\u017cy\u0107 nie p\u00f3\u017aniej ni\u017c 7 dni przed rozpocz\u0119ciem korzystania z urlopu ojcowskiego.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n